GİRESUN’DA MADEN DOSYASI

GİRESUN’DA MADEN DOSYASI:

Ömür YükselB Sınıfı İş Güvenliği Uzmanı,

Siyaset Bilimci, Sosyolog ve Yönetim

Çalışma İlişkileri Uzmanı

Giresun’da maden başlığı artık sadece çevre sorunu olmaktan çıktı..

Bu konu artık doğrudan yaşam hakkının, su hakkının, üretim hakkının ve kamu yönetiminin hukuk karşısındaki sorumluluğuna dönüştü.

Anayasa’nın 56. Maddesine göre; Herkes sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına sahiptir.

Devletin görevi çevreyi korumaktır.

Yani mesele şirketlerin yatırım takvimi değil; yurttaşın yaşam alanı, köylünün toprağı, üreticinin suyu ve kentin geleceğidir.

ÇED rejiminin dayandığı çevre mevzuatı da yatırım kararının kamu yararı ve denetim dışında olamayacağını yazar.

Giresun’da yaşananlara artık dağınık başlıklar gibi bakılmamalıdır.

29 Temmuz 2022’de yürürlüğe giren ÇED Yönetmeliği, çevresel etki değerlendirmesinin idari ve teknik usullerini belirledi.

5 Mart 2026’da yayımlanan değişiklik ise bu alanın hâlâ yeniden düzenlenen, yani daha sıkı tartışılması gereken bir hukuk sahası olduğunu gösterdi. Hukuk hareket ederken, ruhsat ve proje baskısının da aynı dönemde artması tesadüf değildir. Tam tersine, Giresun’da bugün yaşanan tablo, çevre hukukunun kâğıt üstünde bırakılıp bırakılmayacağı sorusunu herkesin önüne koymaktadır.

16 Ocak 2026’da Güce ilçesi Tevekli Mahallesi’ndeki II-A grubu maden ocağı ile kırma-eleme-yıkama tesisi için “ÇED Olumlu” kararı verildi.

Dört gün sonra, 20 Ocak 2026’da bu kez Doğankent, Görele ve Tirebolu hattında Alagöz Maden’in bakır, kurşun ve çinko faaliyetleriyle bağlantılı proje için “ÇED Olumlu” kararı ilan edildi.

Bu iki tarih tek başına bile şunu gösteriyor: Giresun’da mesele tek bir köyün, tek bir derenin, tek bir ruhsatın meselesi değildir. Birbiri ardına ilerleyen dosyalar vardır. Bir yanda su havzaları, ormanlar ve yerleşimler; öbür yanda hızlandırılmış proje akışı vardır.

Ardından 7 Şubat 2026 geldi. MAPEG, 317. Grup ihale ilanını yayımladı. Resmî listede Giresun için 3535202 erişim numaralı, IV. grup niteliğinde ve 1.814,8 hektarlık saha yer aldı.

Daha açık yazalım: Bu tablo yalnızca mevcut projelerin devamı değil, yeni sahaların da sistemli biçimde ihaleye açıldığını gösteriyordu.

Devletin resmî kayıtlarında tarih, saha numarası ve hektar bilgisi var.

Yani kamuoyunun kaygısı soyut değil; idari işlemle, ihale evrakıyla ve resmi kayıtla somutlaşmış durumda.

Maden baskısı artık söylenti değil, belgelidir.

Daha da önemlisi, bu sürecin yargı boyutu Giresun halkının kaygısını haklı çıkardı.

Giresun İdare Mahkemesi, Görele Karlıbel ile Tirebolu Sekü mevkisindeki maden arama projesi için verilen “ÇED Olumlu” kararında yetki yönünden hukuka aykırılık bulunduğuna hükmederek yürütmeyi durdurdu.

Kararda, yetkinin Bakanlıkta olduğu ve il müdürlüğü işleminin açık hukuka aykırılık taşıdığı vurgulandı.

Bu nokta belirleyicidir.

Çünkü artık konuştuğumuz şey yalnızca doğanın tahribi ihtimali değil; aynı zamanda idarenin hukuka uygun davranıp davranmadığıdır.

Hukuk devleti varsa, mahkeme kararı duvarda asılı kalmaz; sahada uygulanır.

Fakat dosya burada kapanmadı.

Nisan ayının ilk günlerinde Sekü Köyü’nde köylüler, yürütmeyi durdurma kararına rağmen köye girmek isteyen iş makinelerine karşı nöbet tuttu.

Son haberler, maden şirketinin sondaj girişimine köylülerin izin vermediğini ve tepkinin büyüyerek sürdüğünü gösteriyor.

İşte tam burada Giresun’un önündeki gerçek soru, Mahkeme kararına rağmen sahada oldubitti mi kurulacak mı , yoksa yurttaşın yaşam alanı gerçekten korunacak mı?

Bence Giresun’da toprağın üstü, toprağın altından daha değerlidir.

Fındık bahçesi, içme suyu kaynağı, yayla yolu, köy yerleşimi ve orman bütünlüğü sonradan geri getirilemez.

Bir maden sahası kapandığında şirket gider; ama bozulan ekoloji, kirlenen su ve dağılan kırsal yaşam bu kentin omzunda kalır.

Bu nedenle yapılması gereken şey slogan üretmek değil; tüm ruhsat ve ihale süreçlerinin şeffaf biçimde açıklanması, su ve tarım alanları için açık koruma rejimi kurulması, bağımsız çevresel denetimin işletilmesi ve mahkeme kararlarının eksiksiz uygulanmasıdır.

Bu kent rant için değil, yaşam için savunulmaya devam edilecektir.